Küresel petrol talebinin 2020 yılından bu yana ilk kez azalması bekleniyor. Uluslararası enerji danışmanlık şirketinin aylık raporuna göre, “İran savaşı, küresel petrol tüketim görünümünü altüst etti. Kıtlık ve artan fiyatlar devam ettikçe talep düşüşü kaçınılmaz olacaktır” ifadeleri yer aldı. Savaş, hayati öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndan petrol akışını durdurarak, IEA’nın tarihteki en büyük arz kesintisi olarak tanımladığı bir duruma neden oldu. Ham petrol, jet yakıtı, motorin ve benzin gibi ürünlerin fiyatlarındaki yükseliş, tüketicileri olumsuz etkileyerek talepte azalmaya yol açıyor.
Geçtiğimiz ay Paris merkezli IEA, artan maliyetleri kontrol altına almak amacıyla ABD, Japonya ve Almanya’nın da aralarında bulunduğu ülkelerin acil durum petrol rezervlerinden 400 milyon varil gibi rekor seviyede petrol serbest bırakmasını organize etti. Ajansın verilerine göre, Hürmüz Boğazı’ndan geçen ham petrol ve rafine ürün akışı, kriz öncesindeki yaklaşık 20 milyon varil seviyesinden günde sadece 3,8 milyon varile düştü. IEA, Suudi Arabistan, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri ve Kuveyt’in üretimlerini durdurmak zorunda kalması sonucu küresel petrol arzının geçen ay günde 10,1 milyon varil (yaklaşık %9 oranında) azaldığını bildirdi.
ABD Başkanı Donald Trump tarafından uygulamaya konan İran limanlarına giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik ablukanın, pazartesi günü yürürlüğe girmesiyle birlikte akışta daha fazla kesintilere neden olacağı öngörülüyor. IEA Genel Direktörü Fatih Birol, yaptığı açıklamada, petrol vadeli işlemlerinin krizin ciddiyetini henüz yansıtmadığını, ancak yakında yansıması beklenildiğini belirtti. Ajansın raporuna göre, daha önce günde 730 bin varil olarak tahmin edilen küresel talep artışı artık ortadan kalkmış durumda ve talebin günde 80 bin varil kadar azalması öngörülüyor.
